Mooi, slim en schuldig

Sinds kort geef ik bijles Frans aan Ayelén. Ze is dit jaar van school veranderd, en heeft daardoor twee jaar Frans, die ze in haar vorige school niet had, in te halen. Ayelén is een knap en vriendelijk meisje van zeventien jaar, met een rond en bruingebrand gezicht, sluik zwart indianenhaar en nog gitzwartere ogen. Ze tekent graag en luistert naar cumbia. Haar favoriete vak op school is lichamelijke opvoeding. Zoals elke tiener houdt ze van geflirt, en giechelt met haar vriendinnen wanneer ze mooie jongens ziet. Maar anders dan andere tieners, moet Ayelén elke avond om 18 uur terug naar haar cel.

Vroeger woonde ze, samen het haar mama en een tiental broertjes en zusjes, in een sloppenwijk in het noorden van de stad. Te midden van dit uitzichtloze bestaan kwam Ayelén terecht in de ‘verkeerde’ vriendengroep. Ze begon te spijbelen en hing rond in de buurt met jongens die in louche zaakjes verwikkeld zaten. Haar mama, die de handen vol had met de dagelijkse zoektocht naar werk en eten, het huishouden en het opvoeden van de kleinsten, had niets in de gaten.
Op een dag nemen haar vrienden haar mee naar een huis dat er slecht beveiligd uitziet. Wanneer ze beseft dat de jongens er willen inbreken, beslist Ayelén terug naar huis te gaan. Bij een diefstal wil ze immers niet betrokken raken. De volgende dag ziet ze op het nieuws dat bij een inbraak in het huis, dat ze herkent van de dag ervoor, een moord gepleegd is. Ze gaat naar de politie en vertelt wat ze weet. Ze geeft de namen van haar vrienden, en vertelt hoe zij verkoos om niet deel te nemen aan de inbraak.
Dat laatste detail moet de politie ontgaan zijn. Ayelén zit nu al een jaar in de gevangenis voor moord. Haar mama en broertjes zijn de buurt ontvlucht, uit vrees voor represailles van de jongens die Ayelén verklikt heeft. Zij wonen nu al een jaar onder een brug.

Ayelén voelt zich enorm schuldig, en beschouwt haar gevangenisstraf als een les voor het leven. Ze zet zich enorm in op school, en maakt dankbaar gebruik van de bijlessen. Ze is intelligent, en begrijpt alles wat ik haar uitleg. Wanneer ik haar oefeningen teruggeef met een tien op tien eronder, verschijnt er even een trotse glimlach op haar gezicht. Die verdwijnt plots wanneer, twintig minuten vóór het afgesproken tijdstip, haar opzichtster haar komt ophalen. Ze hoeft de deur van de cel niet eens op slot te doen. Ayelén heeft zichzelf al opgesloten achter een harde, onbeweeglijke en emotieloze blik.